1 کلیات
این فصل تغییرات، اصلاحات و اضافات لازم برای کاربردهای دریایی را بیان میکند. تمامی الزامات دیگر NFPA 2001 برای سیستمهای کشتیبردی اعمال میشود، مگر اینکه توسط این فصل اصلاح شده باشد. در صورتی که مفاد فصل 13 با مفاد فصلهای 1 تا 11 تضاد داشته باشد، مفاد فصل 13 اولویت دارد.
13.1.1 دامنه
این فصل محدود به کاربردهای سیستمهای اطفاء حریق با عامل تمیز در کشتیهای تجاری و دولتی است. سیستمهای بیاثرکننده انفجار در توسعه این فصل مد نظر قرار نگرفتهاند.
13.2 استفاده و محدودیتها
13.2.1* سیستمهای اطفاء حریق با عامل تمیز بهطور عمده باید برای حفاظت از خطراتی که در محفظهها یا تجهیزاتی هستند که خود شامل یک محفظه برای نگهداری عامل میباشد، استفاده شوند.
13.2.2* علاوه بر محدودیتهای ذکر شده در 4.2.2، سیستمهای اطفاء حریق با عامل تمیز نباید برای حفاظت از موارد زیر استفاده شوند:
1. محفظههای بار خشک
2. بار عمده
13.2.3 تأثیرات محصولات تجزیه عامل و محصولات احتراق بر مؤثر بودن سیستم اطفاء حریق و تجهیزات باید در هنگام استفاده از عوامل تمیز در محیطهایی با دماهای محیطی بالا (مانند اتاقهای سوزاندن، ماشینآلات داغ و لولهها) در نظر گرفته شود.
13.3 خطرات برای پرسنل
13.3.1 بهجز اتاقهای موتورخانه که در 13.3.1.1 مشخص شدهاند، سایر فضاهای اصلی ماشینآلات باید بهعنوان فضاهای معمولی اشغال شده در نظر گرفته شوند.
13.3.1.1 اتاقهای موتورخانه با حجم 6000 فوتمکعب (170 مترمکعب) یا کمتر که فقط برای نگهداری به آن دسترسی دارند، نیازی به رعایت 13.3.1 ندارند.
13.3.2* برای سیستمهای دریایی، فاصلههای الکتریکی باید مطابق با 46CFR، زیرمجموعه J، “مهندسی الکتریکی” باشد.
13.4 تأمین عامل
13.4.1 این استاندارد از ذخایر اضافی عامل نیاز ندارد.
13.4.2* ترتیب ذخیرهسازی مخازن باید مطابق با 5.1.3.1 و 5.1.3.3 تا 5.1.3.5 باشد. در صورتی که تجهیزات در معرض شرایط آب و هوایی شدید قرار گیرند، سیستم باید مطابق با دستورالعملهای طراحی و نصب تولیدکننده نصب شود.
13.4.2.1 بهجز در مورد سیستمهایی که سیلندرهای ذخیرهسازی در داخل فضای محافظت شده قرار دارند، مخازن فشاری مورد نیاز برای ذخیرهسازی عامل باید مطابق با 13.4.2.2 باشد.
13.4.2.2 در صورتی که مخازن عامل خارج از فضای محافظت شده قرار دارند، باید در اتاقی ذخیره شوند که در یک مکان امن و بهراحتی قابل دسترسی قرار داشته باشد و بهطور مؤثر تهویه شود بهطوریکه مخازن عامل در معرض دماهای محیطی بالاتر از 130°F (55°C) قرار نگیرند. دیوارها و عرشههای مشترک بین اتاقهای ذخیرهسازی مخازن عامل و فضاهای محافظت شده باید با عایقبندی ساختاری کلاس A-60 طبق تعریف 46CFR 72 محافظت شوند. اتاقهای ذخیرهسازی مخازن عامل باید بدون نیاز به عبور از فضای محافظت شده قابل دسترسی باشند. درها باید بهصورت بیرونچرخشی باز شوند و دیوارها و عرشهها، از جمله درها و سایر وسایل بستن هرگونه بازشو در آنها، باید مرزهایی بین این اتاقها و فضاهای مجاور باشند و محکم و غیر قابل نفوذ به گاز باشند.
13.4.3 زمانی که مخازن عامل در فضای اختصاصی ذخیره میشوند، درهای خروجی باید بهصورت بیرونچرخشی باز شوند.
13.4.4 در صورتی که مخازن در معرض رطوبت قرار گیرند، باید بهطوری نصب شوند که فاصلهای حداقل 2 اینچ (51 میلیمتر) بین عرشه و قسمت پایین مخزن فراهم شود.
13.4.5 علاوه بر الزامات 5.1.3.4، مخازن باید با حداقل دو بست محکم شوند تا از حرکت ناشی از حرکات کشتی و لرزش جلوگیری شود.
13.4.6* برای کاربردهای دریایی، تمامی لولهها، شیرها و اتصالات از مواد آهنی باید از داخل و خارج در برابر خوردگی محافظت شوند، مگر اینکه در 13.4.6.1 مجاز باشد.
13.4.6.1
بخشهای بسته لوله و شیرها و اتصالات داخل بخشهای بسته لوله باید تنها از خارج در برابر خوردگی محافظت شوند.
13.4.6.2
جز در مواردی که در 13.4.6.1 مجاز است، قبل از آزمایش پذیرش، داخل لولهها باید تمیز شود بدون اینکه مقاومت آنها در برابر خوردگی تحت تأثیر قرار گیرد.
13.4.7*
لولهها، اتصالات، نازلها و آویزها، از جمله مواد پرکننده جوشکاری، در داخل فضای محافظت شده باید دارای دمای ذوب بالاتر از 1600°F (871°C) باشند. استفاده از قطعات آلومینیومی مجاز نیست.
13.4.8
لولهها باید حداقل 2 اینچ (51 میلیمتر) از نازل آخر در هر خط شاخهای فراتر بروند تا از مسدود شدن جلوگیری شود.
13.5 سیستمهای شناسایی، راهاندازی و کنترل
13.5.1 کلیات
13.5.1.1 سیستمهای شناسایی، راهاندازی، آلارم و کنترل باید مطابق با الزامات مقامات صلاحیتدار نصب، آزمایش و نگهداری شوند.
13.5.1.2* برای فضاهای بزرگتر از 6000 فوت مکعب (170 مترمکعب)،آزادسازی خودکار عامل اطفاء حریق مجاز نیست، مگر اینکه راهاندازی سیستم در ایمنی حرکت کشتی تداخل نکند. آزادسازی خودکار عامل اطفاء حریق در هر فضایی که راهاندازی سیستم موجب تداخل در ایمنی حرکت کشتی نشود، مجاز است.
13.5.1.2.1 آزادسازی خودکار برای هر فضای 6000 فوت مکعب (170 مترمکعب) یا کمتر مجاز است.
13.5.2 شناسایی خودکار
13.5.2.1 سیستمهای شناسایی الکتریکی، سیگنالدهی، کنترل و راهاندازی باید حداقل دو منبع انرژی داشته باشند. منبع اصلی باید از باس اضطراری کشتی باشد. برای کشتیهایی که باس اضطراری یا باتری دارند، منبع پشتیبان باید یا باتری هشدار عمومی کشتی یا باتری داخلی سیستم باشد. باتریهای داخلی باید قادر به راهاندازی سیستم برای حداقل 24 ساعت باشند. تمامی منابع انرژی باید تحت نظارت باشند.
13.5.2.1.1 برای کشتیهایی که باس اضطراری یا باتری ندارند، منبع اصلی مجاز است که تأمین انرژی اصلی الکتریکی کشتی باشد.
13.5.2.2 علاوه بر الزامات ذکر شده در بخش 9.3، مدارهای راهاندازی نباید از داخل فضای محافظت شده عبور کنند، مگر در سیستمهای دریایی که راهاندازی الکتریکی دستی استفاده میشود.
13.5.2.2.1 برای سیستمهایی که با 13.5.2.4 مطابقت دارند، عبور مدارهای راهاندازی از داخل فضای محافظت شده مجاز است.
13.5.2.3*
راهاندازی دستی برای سیستمها نباید قادر به اجرا شدن با یک اقدام واحد باشد. جز در مواردی که در 13.5.2.3.1 مشخص شده است، ایستگاههای راهاندازی دستی باید در یک محفظه قرار گیرند.
13.5.2.3.1
راهاندازی دستی باید بهصورت راهاندازی دستی محلی در محل سیلندرها مجاز باشد.
13.5.2.4
سیستمهایی که فضاهای بزرگتر از 6000 فوت مکعب (170 مترمکعب) را محافظت میکنند، باید یک ایستگاه راهاندازی دستی در مسیر اصلی خروجی خارج از فضای محافظتشده داشته باشند. علاوه بر این، سیستمهایی که فضاهای بزرگتر از 6000 فوت مکعب (170 مترمکعب) را محافظت میکنند و سیلندرهایی در داخل فضای محافظتشده دارند و همچنین سیستمهایی که فضاهای ماشینآلات اصلی بدون نظارت را محافظت میکنند، باید یک ایستگاه راهاندازی در یک ایستگاه کنترل که بهطور مداوم نظارت میشود، خارج از فضای محافظتشده داشته باشند.
13.5.2.4.1
سیستمهایی که فضاهای 6000 فوت مکعب (170 مترمکعب) یا کمتر را محافظت میکنند، مجاز هستند که یک ایستگاه راهاندازی واحد در یکی از مکانهای توضیح دادهشده در 13.5.2.4 داشته باشند.
13.5.2.5
نور اضطراری باید برای ایستگاههای راهاندازی از راه دور که سیستمهای محافظتکننده از فضاهای ماشینآلات اصلی را سرویس میدهند، فراهم شود. تمامی دستگاههای عملیات دستی باید برچسبگذاری شوند تا خطرات محافظتشده را شناسایی کنند. علاوه بر این، اطلاعات زیر باید فراهم شود:
1. دستورالعملهای عملیاتی
2. مدت زمان تأخیر
3. اقداماتی که باید در صورت عدم عملکرد سیستم انجام شود
4. اقدامات دیگری که باید انجام شود مانند بستن دریچهها و گرفتن شمارش سرنشینان
13.5.2.5.1
برای سیستمهایی که سیلندرها را در داخل فضای محافظتشده دارند، باید یک وسیله برای نشان دادن تخلیه سیستم در ایستگاه راهاندازی از راه دور فراهم شود.
13.6 الزامات اضافی برای سیستمهای محافظتکننده از خطرات کلاس B بزرگتر از 6000 فوت مکعب (170 مترمکعب) با سیلندرهای ذخیرهشده در داخل فضای محافظتشده.
13.6.1*
یک سیستم شناسایی آتش خودکار باید در فضای محافظتشده نصب شود تا هشدار اولیه برای آتشسوزی ارائه دهد و از خسارات بالقوه به سیستم اطفاء حریق قبل از فعال شدن دستی آن جلوگیری کند. سیستم شناسایی باید در صورت شناسایی آتش، آلارمهای شنیداری و بصری را در فضای محافظتشده و بر روی پل هدایت کشتی فعال کند. تمامی دستگاههای شناسایی و آلارم باید از نظر الکتریکی برای پیوستگی تحت نظارت باشند و هرگونه مشکل باید در پل هدایت کشتی اعلام شود.
13.6.2*
مدارهای برق متصل به مخازن باید برای شرایط خرابی و از دست دادن برق تحت نظارت باشند. باید آلارمهای بصری و شنیداری برای نشان دادن این وضعیت فراهم شود و آلارمها باید در پل هدایت کشتی اعلام شوند.
13.6.3*
در داخل فضای محافظتشده، مدارهای الکتریکی که برای آزادسازی سیستم ضروری هستند باید در برابر حرارت مقاوم باشند، مانند کابلهای معدنی با عایق مطابق با ماده 332 از NFPA 70، یا معادل آن. سیستمهای لولهکشی ضروری برای آزادسازی سیستمهایی که برای عملیات هیدرولیکی یا پنوماتیکی طراحی شدهاند باید از فولاد یا مواد مقاوم در برابر حرارت معادل آن باشند.
13.6.4*
چیدمانهای مخازن و مدارهای الکتریکی و لولهکشی که برای آزادسازی هر سیستم ضروری هستند، باید بهگونهای باشند که در صورت آسیب به هر یک از خطوط آزادسازی برق به دلیل آتشسوزی یا انفجار در فضای محافظتشده (یعنی مفهوم خطای واحد)، تمام بار اطفاء حریق مورد نیاز برای آن فضا هنوز بتواند تخلیه شود.
13.6.5*
مخازن باید برای کاهش فشار ناشی از نشت و تخلیه تحت نظارت باشند. باید سیگنالهای بصری و شنیداری در فضای محافظتشده و یا در پل هدایت کشتی یا در فضایی که تجهیزات کنترل آتش متمرکز است، برای نشان دادن وضعیت فشار پایین فراهم شود.
13.6.6*
در داخل فضای محافظتشده، مدارهای الکتریکی ضروری برای آزادسازی سیستم باید با استانداردهای Class A طبق NFPA 72 طراحی شوند.
13.7 پوشش
13.7.1*
برای جلوگیری از خروج ماده اطفاء حریق از طریق منافذ به خطرات یا مناطق کاری مجاور، منافذ باید یکی از طراحیهای زیر را داشته باشند:
1. بهطور دائم مهر و مومشده
2. مجهز به بستهشوندههای خودکار
3. مجهز به بستهشوندههای دستی که با یک مدار هشدار برای نشان دادن زمانی که این بستهشوندهها هنگام فعالسازی سیستم مهر و موم نشدهاند، تجهیز شدهاند.
13.7.1.1
در مواردی که حبس ماده اطفاء حریق عملی نباشد یا در صورتی که سوخت بتواند از یک بخش به بخش دیگر جریان یابد (مانند از طریق بیلج)، محافظت باید گسترش یابد تا بخشهای مجاور یا مناطق کاری متصل شده را شامل شود.
13.7.2*
قبل از تخلیه ماده اطفاء حریق، تمامی سیستمهای تهویه باید بسته و ایزوله شوند تا از انتقال ماده به دیگر بخشها یا خارج از کشتی جلوگیری شود. باید از خاموششوندههای خودکار یا خاموششوندههای دستی که توسط یک نفر از مکانی که ایستگاه تخلیه ماده اطفاء حریق در آن قرار دارد، قابل بسته شدن باشد، استفاده شود.
13.8 الزامات غلظت طراحی
13.8.1 ترکیب سوختها
برای ترکیب سوختها، غلظت طراحی باید از مقدار اطفاء شعله برای سوختی که بیشترین غلظت را نیاز دارد، استخراج شود.
13.8.2 غلظت طراحی
برای هر سوخت خاص، غلظت طراحی که در 13.8.3 ذکر شده است باید استفاده شود.
13.8.3 اطفاء شعله
حداقل غلظت طراحی برای مایعات آتشزا و قابل اشتعال کلاس B باید طبق دستورالعملهای ذکر شده در IMO MSC/Circ. 848، “دستورالعملهای اصلاحشده برای تأیید سیستمهای اطفاء حریق ثابت گازی معادل” طبقSOLAS 74 برای فضاهای ماشینآلات و اتاقهای پمپ بارگیری، که بهروزرسانیشده توسط IMO MSC.1/Circ. 1267، “اصلاحات دستورالعملها برای تأیید سیستمهای گاز اطفاء حریق ثابت معادل” است، تعیین شود.
13.8.4* مقدار کل سیلابی
مقدار ماده اطفاء حریق باید بر اساس حجم خالص فضای محافظتشده و مطابق با الزامات بند 5 از IMO MSC/Circular 848 تعیین شود.
13.8.5* مدت زمان محافظت
مهم است که غلظت طراحی ماده اطفاء حریق نه تنها باید تحقق یابد بلکه باید برای مدت زمان کافی برای اقدام اضطراری موثر توسط پرسنل آموزشدیده کشتی حفظ شود. در هیچ موردی مدت زمان نگهداری نباید کمتر از 15 دقیقه باشد.
13.9 سیستم توزیع
13.9.1 نرخ کاربرد
حداکثر نرخ طراحی کاربرد باید بر اساس مقدار ماده اطفاء حریق مورد نیاز برای غلظت دلخواه و زمان لازم برای دستیابی به آن غلظت تعیین شود.
13.9.2 زمان تخلیه
13.9.2.1
زمان تخلیه برای مواد هالوکربنی نباید از 10 ثانیه بیشتر باشد یا طبق نیازمندیهای مقامات ذیصلاح دیگر باشد.
13.9.2.2
برای مواد هالوکربنی، زمان تخلیه باید بهعنوان زمانی تعریف شود که 95 درصد از جرم ماده اطفاء حریق [در دمای 70°F (21°C)] از نازلها تخلیه شده باشد، که برای دستیابی به غلظت طراحی حداقل ضروری است.
13.9.2.3
زمان تخلیه برای مواد گاز بیاثر نباید از 120 ثانیه برای 85 درصد غلظت طراحی بیشتر باشد یا طبق نیازمندیهای مقامات ذیصلاح دیگر باشد.
13.10 انتخاب و موقعیت نازل
برای فضاهایی که در 13.10.1 شناسایی نشدهاند، نازلها باید از نوع فهرستشده برای هدف مورد نظر باشند. محدودیتها باید بر اساس آزمایشهای انجامشده طبق IMO MSC/Circular 848، “دستورالعملهای اصلاحشده برای تأیید سیستمهای اطفاء حریق ثابت گازی معادل” مطابقSOLAS 74 برای فضاهای ماشینآلات و اتاقهای پمپ بارگیری تعیین شوند. فاصله نازلها، پوشش منطقهای، ارتفاع و همراستایی نباید از محدودیتها تجاوز کند.
13.10.1
برای فضاهایی که فقط سوختهای کلاس A وجود دارند، محل قرارگیری نازلها باید مطابق با محدودیتهای فهرستشده برای نازلها باشد.
13.11 بازرسی و آزمایش
حداقل سالیانه، تمامی سیستمها باید توسط پرسنل متخصص بازرسی و آزمایش شوند تا عملکرد صحیح آنها تضمین شود. آزمایشهای تخلیه الزامی نیستند.
13.11.1
گزارش بازرسی همراه با توصیهها باید به فرمانده کشتی و نماینده مالک ارائه شود. این گزارش باید برای بازرسی توسط مقامات ذیصلاح در دسترس باشد.
13.11.2
حداقل سالیانه، مقدار ماده اطفاء حریق در مخازن قابل بازسازی باید توسط پرسنل متخصص بررسی شود. فشار مخزن باید حداقل ماهی یک بار توسط خدمه کشتی تأیید و ثبت شود.
13.11.3*
برای مواد هالوکربنی تمیز، اگر یک مخزن بیش از 5 درصد از ماده اطفاء حریق را از دست دهد یا فشار آن بیش از 10 درصد کاهش یابد، باید دوباره پر شود یا تعویض شود.
13.11.3.1*
اگر یک مخزن ماده گاز بیاثر فشار خود را بیشتر از 5 درصد از دست دهد، باید دوباره پر شود یا تعویض شود. زمانی که از گیجهای فشار برای این منظور استفاده میشود، آنها باید حداقل سالیانه با یک دستگاه کالیبره مقایسه شوند.
13.11.4
پیمانکار نصب باید دستورالعملهایی برای ویژگیهای عملیاتی و روشهای بازرسی خاص برای سیستم ماده تمیز نصبشده روی کشتی فراهم کند.
13.12 تأیید نصبها
قبل از پذیرش سیستم، مستندات فنی مانند راهنمای طراحی سیستم، گزارشهای آزمایش یا گزارش فهرستشده باید به مقامات ذیصلاح ارائه شود. این مستندات باید نشان دهند که سیستم و اجزای آن با یکدیگر سازگار بوده، در محدودههای آزمایششده مورد استفاده قرار میگیرند و برای استفاده دریایی مناسب هستند.
13.12.1 وظایف سازمان فهرستبندی
سازمان فهرستبندی باید عملکردهای زیر را انجام دهد:
1. تأیید اینکه آزمایشهای آتشسوزی مطابق با یک استاندارد از پیش تعیینشده انجام شدهاند.
2. تأیید اینکه آزمایشهای اجزا مطابق با یک استاندارد از پیش تعیینشده انجام شدهاند.
3. بازبینی برنامه تضمین کیفیت اجزاء.
4. بازبینی دستورالعمل طراحی و نصب.
5. شناسایی محدودیتهای سیستم و اجزاء.
6. تأیید محاسبات جریان.
7. تأیید یکپارچگی و قابلیت اطمینان سیستم بهعنوان یک کل.
8. داشتن یک برنامه پیگیری.
9. انتشار فهرستی از تجهیزات.
13.13 آزمایش فشار دورهای
آزمایشی طبق بند 10.4.15 باید در فواصل زمانی 24 ماهه انجام شود. برنامه آزمایش دورهای باید شامل آزمایش عملیاتی تمامی آلارمها، کنترلها و تأخیرهای زمانی باشد.
13.14 انطباق
سیستمهای الکتریکی باید مطابق با زیرشاخه 46 CFR بخش 1 باشند. برای کشتیهای کانادایی، نصبهای الکتریکی باید مطابق با TP 127 E، استانداردهای الکتریکی ایمنی کشتیها انجام شوند.
